ก.ค. 11
26
ผลงานสรุปส่วนหนึ่งของการวิจัยเรื่อง การออกแบบกราฟิกเอกลักษณ์มาตรฐานสำหรับมหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม
มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม ตั้งอยู่ที่ 39/1 ถนนรัชดาภิเษก เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร 10900 โทรศัพท์ 0-2942-6900-9 โทรสาร 0-2541-7113 เดิมชื่อว่า “โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยม” เพราะเป็นโรงเรียนที่เปิดสอนในระดับฝึกหัดครูมัธยมรับนักเรียนที่สำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนฝึกหัดครูประโยคครูประถม (ป.ป.) และนักเรียนที่สำเร็จชั้นมัธยมปีที่ 8มาศึกษาต่อเพื่อเลื่อนฐานะจากครู ป.ป. ให้สูงขึ้นไปสู่ครู ป.ม.
โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 9กันยายน พ.ศ.2483 แต่เปิดสอนในปีการศึกษา 2484 เป็นโรงเรียนสหศึกษา คือชายหญิงเรียนรวมกันโดยมีหม่อมหลวงมานิจ ชุมสาย เป็นอาจารย์ใหญ่
ในระยะเริ่มแรกโรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมยังไม่มีอาคารสถานที่เรียน จึงไปอาศัยเรียนที่โรงเรียนฝึกหัดครูเพชรบุรีวิทยาลงกรณ์ ใกล้ซอยกิ่งเพชร ต่อมาได้ใช้อาคารริมถนนในเขตพระราชวังจันทรเกษม ซึ่งอยู่ด้านหลังกระทรวงศึกษาธิการเป็นสถานที่เรียนจึงเรียกติดปากว่า “ป.ม. หลังกระทรวง” หลักสูตรการฝึกหัดครูสมัยนั้นไม่มีวิชาเอก วิชาโท นักเรียนต้องเรียนทุกรายวิชา เพื่อจะได้ออกไปเป็นครูที่สามารถสอนได้ทุกวิชา
พ.ศ.2486 โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมต้องอพยพไปเรียนที่โรงเรียนสตรีประจำจังหวัดฉะเชิงเทราเนื่องจากเกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 ในขณะที่นักเรียนใกล้จะสำเร็จการศึกษาจึงต้องเร่งสอบให้เสร็จเพื่อจะได้ไม่ต้องหยุดพักเรียนกลางคัน
พ.ศ.2487 โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมต้องอพยพไปเรียนที่โรงเรียนสตรีฝึกหัดครูพระนครศรีอยุธยา เพื่อหลบภัยสงครามทางอากาศและอพยพกลับมาอยู่ในเขตพระราชวังจันทรเกษมอีกครั้งเมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ.2488
พ.ศ.2491 หม่อมหลวงมานิจ ชุมสาย ย้ายเข้ามาประจำกระทรวง ดร.กมล เภาพิจิตร มาดำรงตำแหน่ง อาจารย์ใหญ่เป็นคนที่สอง
พ.ศ.2497 ดร.กมล เภาพิจิตร ย้ายไปดำรงตำแหน่งหัวหน้ากองโรงเรียนรัฐบาล อาจารย์โชค สุคันธวณิช มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่เป็นคนที่สาม
พ.ศ.2501 อาจารย์โชค สุคันธวณิช ย้ายไปดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่โรงเรียนฝึกหัดครูบ้านสมเด็จเจ้าพระยา อาจารย์ประยุทธ สวัสดิสิงห์ มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่เป็นคนที่สี่
กระทรวงศึกษาธิการประกาศยกฐานะ “โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยม” เป็น “วิทยาลัยครู” และให้เปลี่ยนหลักสูตรการผลิตครูประกาศนียบัตรประโยคครูมัธยม (ป.ม.)เป็นการผลิตครูประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาชั้นสูง (ป.กศ.ชั้นสูง) นอกจากนี้กระทรวงศึกษาธิการจัดสร้างสถานที่ทำการคุรุสภาในบริเวณที่ตั้งโรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมทำให้โรงเรียนฝึกหัดครูมัธยมต้องย้ายไปตั้งใหม่ที่ซอยสังขะวัฒนะ 2 (ลาดพร้าว 23) แขวงลาดยาว เขตบางเขน กรุงเทพมหานคร ในเนื้อที่ 89 ไร่ 88 ตารางวา ตั้งชื่อใหม่ว่า “วิทยาลัยครูจันทรเกษม” เพราะเคยอยู่ในเขตพระราชวังจันทรเกษม และไม่อาจเรียก “ฝึกหัดครูมัธยม” หรือ “ป.ม. หลังกระทรวง”ต่อไปได้และเป็นปีสุดท้ายของการผลิตครูประกาศนียบัตรประโยคครูมัธยม(ป.ม.)ซึ่งเป็นนักเรียนฝึกหัดครูป.ม.รุ่นที่ 18
พ.ศ.2502 วิทยาลัยเปิดสอนนักศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาชั้นสูง(ป.กศ.ชั้นสูง)รุ่นแรก จำนวน 300 คน
พ.ศ.2503 อาจารย์ประยุทธ สวัสดิสิงห์ ย้ายไปดำรงตำแหน่งหัวหน้ากองการฝึกหัดครู อาจารย์สนอง สิงหะพันธุ์ ได้รับแต่งตั้งให้มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่
พ.ศ.2507 วิทยาลัยเปิดสอนระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษา (ป.กศ.) อีกระดับหนึ่ง
พ.ศ. 2508 อาจารย์พงศ์อินทร์ ศุขขจร มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่แทนอาจารย์สนอง สิงหะพันธุ์ซึ่งย้ายไปดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่ที่วิทยาลัยครูนครราชสีมา
พ.ศ.2512 วิทยาลัยเปิดสอนนักศึกษาภาคนอกเวลาระดับ ป.กศ.
พ.ศ.2513 ตำแหน่ง“อาจารย์ใหญ่”วิทยาลัยครูจันทรเกษม เปลี่ยนเป็นตำแหน่ง “ผู้อำนวยการ”(ชั้นพิเศษ)
พ.ศ.2515 วิทยาลัยเปิดสอนนักศึกษาภาคนอกเวลา ระดับ ป.กศ. ชั้นสูง
พ.ศ.2515 อาจารย์พงษ์อินทร์ ศุขขจร เกษียณอายุราชการ คุณหญิงบุญฉวี พรหมโมปกรณ์กิจ มาดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการ
พ.ศ. 2517 วิทยาลัยเปิดสอนนักศึกษาภาคปกติ ระดับประกาศนียบัตรอุดมศึกษา (ป.อ.) ชึ่งเทียบเท่า
ปริญญาตรีวิชาเอกคณิตศาสตร์ และวิชาเอกวิทยาศาสตร์ทั่วไปโดยใช้หลักสูตรวิทยาลัยวิชาการศึกษา(มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ในปัจจุบัน)
คุณหญิงบุญฉวี พรหมโมปกรณ์กิจ เกษียณอายุราชการ อาจารย์สนอง สิงหะพันธุ์ มาดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการเป็นวาระที่สอง
พ.ศ.2518 พระราชบัญญัติวิทยาลัยครู พ.ศ.2518 ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา มีผลให้ตำแหน่ง “ผู้อำนวยการ” เปลี่ยนเป็น “อธิการ” ส่วนราชการในวิทยาลัย ประกอบด้วยสำนักงานอธิการ และคณะวิชาซึ่งมีคณะวิชาครุศาสตร์ คณะวิชามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ และคณะวิทยาศาสตร์ คณะวิชาประกอบด้วยภาควิชาต่างๆ ประกาศนียบัตรอุดมศึกษา (ป.อ.) เปลี่ยนเป็นครุศาสตรบัณฑิต (ค.บ.)
พ.ศ.2519 วิทยาลัยงดรับนักศึกษาระดับป.กศ.เพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายของกระทรวงศึกษาธิการที่จะส่งเสริมวิทยฐานะของผู้ประกอบวิชาชีพครูให้สูงขึ้น วิทยาลัยเปิดสอนระดับปริญญาตรีครุศาสตรบัณฑิต (ค.บ.) วิชาเอกเกษตรกรรม หลักสูตร 2 ปี เพิ่มอีก 1 วิชาเอก
อาจารย์สนอง สิงหะพันธุ์ เกษียณอายุราชการ ดร.วิศิษฏ์ ชุมวรฐายี มาดำรงตำแหน่งอธิการ
พ.ศ.2522 วิทยาลัยเปิดสอนระดับปริญญาตรีครุศาสตรบัณฑิตหลักสูตร 2 ปีได้แก่ การประถมศึกษา ภาษาไทย ภาษาอังกฤษ สังคมศึกษา พลศึกษา และเปิดรับนักศึกษาตามโครงการฝึกอบรมครูและบุคลากรทางการศึกษาประจำการ (อคป.) ระดับปริญญาตรีหลักสูตร 2 ปี
พ.ศ.2523 วิทยาลัยเปิดสอนระดับปริญญาตรีครุศาสตรบัณฑิตหลักสูตร 4 ปี ได้แก่ ภาษาไทย ภาษาอังกฤษ สังคมศึกษา เกษตรศาสตร์ คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ทั่วไป พลศึกษา
พ.ศ. 2525 วิทยาลัยเปิดสอนระดับปริญญาตรีครุศาสตรบัณฑิต หลักสูตร 2 ปี วิชาเอกอุตสาหกรรมศิลป์ สาขาช่างก่อสร้างและศิลปหัตถกรรม เทคโนโลยีและนวัตกรรมทางการศึกษา นอกจากนี้ยังได้จัดการศึกษาภาคต่อเนื่องระดับ ป.กศ. ชั้นสูง สายวิชาชีพครู เรียนระหว่างเวลา 15.30 – 20.30 น.
พ.ศ. 2526 วิทยาลัยจัดการศึกษาภาคต่อเนื่องระดับป.กศ.ชั้นสูง สาขาเทคนิคอาชีพ ได้แก่ อังกฤษบริการ วารสารและการประชาสัมพันธ์ ศิลปกรรม ธุรกิจการท่องเที่ยว กสิกรรม การอาหาร เสื้อผ้า ไฟฟ้า คอมพิวเตอร์ศึกษา และยังเปิดรับนักศึกษาตามโครงการฝึกอบรมครูและบุคลากรทางการศึกษาประจำการ(อคป.)ระดับป.กศ.ชั้นสูง สายวิชาชีพครู (อคป.ระดับ ป.กศ.ชั้นสูง)
พ.ศ.2527 วิทยาลัยเปิดสอนระดับปริญญาตรีครุศาสตรบัณฑิตหลักสูตร 2 ปี ได้แก่ ศิลปศึกษา บรรณารักษศาสตร์ จิตวิทยาการแนะแนว
พ.ศ. 2528 พระราชบัญญัติวิทยาลัยครู (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2527 ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษามีผลให้วิทยาลัยครูจันทรเกษมรวมกลุ่มอยู่ใน “สหวิทยาลัยรัตนโกสินทร์” ซึ่งพระราชบัญญัติวิทยาลัยครู (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2527ได้กำหนดให้วิทยาลัยครูรวมเป็นกลุ่มเพื่อประโยชน์ในการดำเนินงานร่วมกันและสภาการฝึกหัดครูได้ออกข้อบังคับว่าด้วยกลุ่มวิทยาลัยครู พ.ศ.2528 กลุ่มวิทยาลัยครูจึงพัฒนาไปเป็น “สหวิทยาลัย” และวิทยาลัยครูจันทรเกษม สังกัดอยู่ใน “สหวิทยาลัยรัตนโกสินทร์”
วิทยาลัยครูจันทรเกษม เพิ่มคณะวิชาเกษตรและอุตสาหกรรม คณะวิชาวิทยาการจัดการ สำนักส่งเสริมวิชาการ
วิทยาลัยรับนักศึกษาระดับป.กศ.ชั้นสูง สายวิชาชีพครู มาเรียนระดับปริญญาตรี ครุศาสตรบัณฑิตหลักสูตร 2 ปี ซึ่งเปิดสอนวิชาเอกคหกรรมศาสตร์ สาขาอาหารและโภชนาการ ศิลปประดิษฐ์
สายวิชาการอื่น เพิ่มวิชาเอกดังนี้
ระดับปริญญาตรีวิทยาศาสตรบัณฑิต(วท.บ.) หลักสูตร 2 ปี วิชาเอกส่งเสริมและสื่อสารการเกษตร
ระดับอนุปริญญาวิทยาศาสตร์(อ.วท.)หลักสูตร 2 ปี วิชาเอกการอาหาร อิเล็กทรอนิกส์ เทคโนโลยี อุตสาหกรรมก่อสร้าง
ระดับอนุปริญญาศิลปศาสตร์ (อ.ศศ.) หลักสูตร 2 ปี วิชาเอกบรรณารักษศาสตร์ วารสารศาสตร์และการประชาสัมพันธ์ ธุรกิจการท่องเที่ยว
วันที่ 9 กันยายน พ.ศ. 2528 วิทยาลัยครูจันทรเกษม ก่อตั้งมาครบ 45 ปี ดร.วิศิษฏร์ ชุมวรฐายี ไปดำรงตำแหน่งอธิการวิทยาลัยครูพระนคร รศ.ดร.อินทร์ ศรีคุณ มาดำรงตำแหน่งอธิการวิทยาลัยครูจันทรเกษม
ข้อเสนอแนะอันเป็นผลจากการวิจัยและหรือสาระสืบเนื่อง
1 ภาพลักษณ์ที่ดีขององค์กร คือเป้าหมายที่ทุกองค์กรอยากมีและอยากได้ และเมื่อเกิดมีหรือได้แล้วก็ต้องหมั่นบำรุงรักษาสถานภาพให้คงไว้ในภาวะความเป็นปัจจุบัน และทำให้ดียิ่งๆขึ้นในกาลอนาคต ซึ่งสิ่งที่ซึมซับเอาภาวะความเป็นจริงอันเป็นคุณลักษณะและความดีที่ปรากฏ หรือเป็นสื่อกลางแทนค่าการตีความที่เป็นนามธรรมเหล่านี้ได้ดีที่สุดก็คือ ตราสัญลักษณ์ขององค์กร ที่มีคุณลักษณะเป็นวรรณกรรมทางการรับรู้(Visual Litteracy) ที่ทำให้มองเห็นคุณค่าแห่งความคงที่(Consistency)ความลงตัว(Firmness)ที่เปี่ยมด้วยความหมาย(Meaningfull)ผ่านทางเส้นสายสีสันลวดลายอันเป็นวัจนและอวัจนสัญลักษณ์ หรือที่มักเรียกว่าเป็นคุณลักษณะกราฟิกเอกลักษณ์เฉพาะขององค์กรนั่นเอง ผลงานออกแบบสร้างสรรค์ใดๆอันเกิดจากการวิจัยเรื่องการออกแบบกราฟิกเอกลักษณ์มาตรฐานมหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษมนี้ นับเป็นผลการดำเนินงานส่วนหนึ่ง ซึ่งผู้วิจัยในฐานะที่เป็นบุคลากรในองค์กรแห่งนี้ได้เริ่มต้น สรรค์ สร้างและพัฒนา เพื่อให้เกิดมีการออกแบบอย่างเป็นระบบ(Design System)เกิดมีต้นแบบมาตรฐาน(Master Blueprint)เกิดแบบแผนตัวอย่าง(Design Pattern) และได้วางแนวทาง(Roadmap) ด้วยการให้ผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียขององค์กร ที่เป็นตัวแทนประชากรส่วนหนึ่ง ได้เข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการพิจารณาตัดสินใจ โดยได้ผ่านการทดสอบและทดลองใช้ตามกระบวนวิธีการศึกษาวิจัยและออกแบบสร้างสรรค์มาเป็นระดับหนึ่ง และสรุปออกมาไว้เป็นรูปแบบคู่มือการใช้งานและเอกสารเผยแพร่ประเภทต่างๆในทุกช่องทางการสื่อสารให้พร้อมแล้ว กระบวนการอื่นที่ควรดำเนินการต่อเนื่องนับแต่นี้ไป ผู้วิจัยขอฝากให้ทุกคนในองค์กร นับตั้งแต่ผู้บริหาร คณะกรรมการที่มีอำนาจระดับสั่งการ หัวหน้างาน และบุคลากรที่เกี่ยวข้องกับการกระทำหน้าที่ รักษ์องค์กร ทุกท่าน ควรต้องมองเห็นคุณค่า เห็นความสำคัญหรือเร่งทำความเข้าใจและการเอาใจใส่ต่อการนำไปใช้งานกันอย่างจริงจัง ใช้กันอย่างถูกต้อง ตามแนวทางแบบแผน ช่วยกันระแวดระวังรักษาและพัฒนาแบบตราสัญลักษณ์หรือกราฟิกที่เกี่ยวข้องกับความเป็นเอกลักษณ์อย่างมีส่วนร่วม หรือเยี่ยงสินทรัพย์อันมีค่าขององค์กรสืบไป
2 มหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษม ควรมีการรับรองแบบตราสัญลักษณ์และกราฟิกเอกลักษณ์ที่นำเสนอหรือมีการคัดกรองใช้อย่างเป็นทางการ กึ่งทางการ และไม่เป็นทางการ โดยควรมีหน่วยงานรับผิดชอบติดตามตรวจสอบและพัฒนาโดยตรง หรือมีการประกาศ แจ้ง จดลิขสิทธิ์(Copyrights) โดยเฉพาะตราสัญลักษณ์ประจำมหาวิทยาลัย(University Seal)แบบอักษรย่อ(University Logotype) ชุดแบบตัวอักษรและตัวพิมพ์ตระกูลซีอาร์ยูทั้ง 3 แบบ(Corporate Fonts)ตราเป็นข้อกฎหมายไว้อย่างเป็นระบบ ตราเป็นระเบียบการใช้ให้ถูกต้องเป็นมาตรฐานเฉพาะไว้ เช่นเดียวกับเป็นสินทรัพย์ของมหาวิทยาลัย(University Assets) ทั้งนี้ก็เพื่อให้มีผลต่อการนำไปปฏิบัติ การนำไปผลิต การเผยแพร่ใช้งานจริงร่วมกับทรัพย์สินและการบริการทั้งหมดทั้งปวง เกิดการบังคับใช้ทั้งในภาระกิจหลักภาระกิจรองหรือกิจกรรมเสริมภาพลักษณ์ใดๆทุกด้านทุกระดับ ให้สมกับศักดิ์ศรีและฐานะความเป็นมหาวิทยาลัยในระบบบริหารราชการแห่งรัฐ หรือเป็นการเตรียมการที่จะพัฒนาองค์กรไปเป็นมหาวิทยาลัยนอกระบบในอนาคต ที่ยังคงต้องเชื่อมโยงประวัติศาสตร์หรือที่มาขององค์กร ตามเกียรติภูมิที่ได้รับนามพระราชทานมาว่า ราชภัฏ ที่ยืนยาวและคงเอกลักษณ์สืบไป
3 มหาวิทยาลัยควรมีการจัดพิมพ์แผยแพร่ ประชาสัมพันธ์ ให้การสนับสนุนงบประมาณในการผลิตสำเนาจากต้นแบบ สื่อ แม่แบบตัวอย่างเพื่อการแจกจ่ายให้แก่หน่วยงานทุกระดับโดยตรงหรือจัดหาช่องทางให้สามารถเข้าถึงเข้าใช้ได้จากระยะไกลผ่านระบบอินเตอร์เน็ต มีการจัดกิจกรรมส่งเสริม การเผยแพร่ความรู้ความเข้าใจ การจัดฝึกอบรม การสร้างเครือข่าย การจัดประกวด การพัฒนาต้นแบบผลิตภัณฑ์สินค้าและบริการอื่นๆ หรือให้การสนับสนุนการทำวิจัยต่อเนื่องและเกี่ยวเนื่องในการใช้กราฟิกเอกลักษณ์องค์กร ทั้งในระดับผู้เรียน ผู้สอนหรือผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในทุกระดับทั้งภายในและแพร่กระจายออกสู่สังคม ทั้งนี้ก็เพื่อเป็นการส่งเสริม เพิ่มการยอมรับ ให้เกิดการรับรู้ในภาพลักษณ์และเอกลักษณ์ทางสังคมได้อย่างต่อเนื่องทั่วถึง ให้เกิดความเชื่อมั่นร่วมกันว่า การสำนึกในความเป็นเจ้าของแห่งตราสัญลักษณ์อันทรงคุณค่า ย่อมนำพาการทำงานไปสู่เป้าหมายแห่งตนและองค์กรได้ในที่สุด
ดาวน์โหลดไฟล์ แบบกราฟิกเอกลักษณ์มาตรฐานสำหรับมหาวิทยาลัยราชภัฏจันทรเกษมที่นี่ เร็วๆนี้